Ticaret Bakanlığı’ndan Dijital Denetim Hamlesi: “TAREKS ile Ticaret Hızlı ve Güvenli”

Ticaret Bakanlığı Ürün Güvenliği ve Denetimi Genel Müdürü Hakkı Karabörklü, Türkiye’nin ithalat ve ihracat süreçlerinde uygulanan dijital denetim sistemi TAREKS (Dış Ticarette Risk Esaslı Kontrol Sistemi) hakkında önemli açıklamalarda bulundu. “Türk Malı” imajını korumayı ve AB standartlarını yakalamayı hedeflediklerini belirten Karabörklü, yapay zeka entegrasyonuyla sistemin daha da güçlendirildiğini vurguladı.

TAREKS’te Rakamlarla Yeni Dönem

Dijitalleşme adımları sayesinde sistemin kapsamı ve kullanıcı sayısı hızla büyüyor:

• Günlük 60 Bin Başvuru: Sistem yılın 364 günü kesintisiz hizmet veriyor.

• Artan Başvuru Sayısı: 2026 yılı itibarıyla sanayi ürünleri ithalatı için yapılan başvuru sayısı, geçen yıla göre %30 artışla 1,3 milyona ulaştı.

• Kullanıcı Artışı: Aktif firma sayısı 130 bine, aktif kullanıcı sayısı ise %48 artışla 32 bine yükseldi.

“Uygunsuz Ürüne Geçit Yok”

Karabörklü, denetimlerin ticareti aksatmadığını, aksine haksız rekabeti önleyerek yerli üreticiyi koruduğunu ifade etti. İthalat sürecinde ürünlerin teknik düzenlemelere uygun üretilmesinin, denetim hızını artırdığını belirten Genel Müdür, uygunsuz gelen ürünlerin “şüpheli” kategorisine alınarak daha sıkı incelemeye tabi tutulduğunu belirtti.

• Denetim Oranı: 2026’nın ilk çeyreğinde sanayi ürünleri ithalat başvurularının %10,4’ü fiili denetime tabi tutuldu.

• Ret Oranı: Uygunsuz bulunarak ithalatına izin verilmeyen ürünlerin oranı, geçen yıl %2,7 iken bu yıl %3,2 seviyesine yükseldi.

En Çok “Güvensiz Ürün” Oyuncaklarda

Denetim verilerine göre, özellikle çocuk sağlığını ilgilendiren ürün gruplarında risk yüksek seyrediyor:

• Rısk Grupları: En fazla güvensiz ürün bulunan grupların başında oyuncaklar, araç parçaları ve tüketici ürünleri geliyor.

• Oyuncak Uyarısı: Oyuncak grubundaki %4’e varan uygunsuzluk oranı, denetimlerin bu alanda daha da sıkılaştırılacağının sinyalini veriyor.

İhracatta “Türk Malı” İmajına Koruma

Geleneksel Türk tarım ürünlerinin yurt dışındaki rekabet gücünü korumak adına ihracat denetimlerine de büyük önem verdiklerini belirten Karabörklü, 2026’nın ilk çeyreğinde 74 milyar dolarlık ihracat başvurusunun yapıldığını açıkladı.

• Denetim: İhracat başvurularının %26’sı riskli görülerek denetlendi.

• Sonuç: Denetlenen ürünlerin %4,2’si uygunsuz bulunarak Türkiye’nin kalite imajının zedelenmesi engellendi.